انواع قلاده سگ و راهنمای انتخاب قلاده مناسب

قلاده یکی از نخستین وسایلی است که هر صاحب سگ تهیه می‌کند. اما تنوع امروز بازار، انتخاب میان انواع قلاده سگ را دشوار کرده است. قلاده‌ها علاوه بر جنس و ظاهر، در کاربرد هم با هم فرق دارند. برخی برای استفاده‌ی روزمره مناسب‌اند و برخی دیگر ابزار آموزشی هستند که فقط زیر نظر مربی کاربرد دارند.

در این مطلب شش نوع اصلی قلاده را بررسی می‌کنیم. بیشتر قلاده‌های بازار در واقع نسخه‌ای از یکی از همین شش نوع هستند. انتخاب درست یعنی پیاده‌روی امن‌تر و لذت‌بخش‌تر برای شما و پت‌تان. همچنین قلاده‌ی مناسب پایه‌ای محکم برای آموزش است.

۱. قلاده گردنی (Flat Collar)

وقتی از قلاده‌ی سگ حرف می‌زنیم، بیشتر افراد همین قلاده‌ی گردنی ساده را تصور می‌کنند. این قلاده نواری از چرم، نایلون یا بافت تاکتیکال است که با سگک یا قفل دور گردن سگ قرار می‌گیرد. قلاده‌ی گردنی عمومی‌ترین و قدیمی‌ترین نوع قلاده است. حتی نقش‌برجسته‌های تمدن میان‌رودان هم سگ‌هایی با همین قلاده را نشان می‌دهند. در این باره مطلب سگ‌ها و قلاده‌هایشان در تمدن میان‌رودان را بخوانید.

این قلاده برای استفاده‌ی روزمره، پیاده‌روی سگ‌های آموزش‌دیده و نگه‌داشتن پلاک شناسایی مناسب است. نکته‌ی مهم، اندازه‌ی درست آن است. باید بتوانید دو انگشت را به‌راحتی میان قلاده و گردن سگ قرار دهید. قلاده‌ی تنگ آزاردهنده است و قلاده‌ی گشاد ممکن است از سر سگ بیرون بیاید.

مربیان توصیه می‌کنند لیش را برای جلب توجه سگ نکشید. با کشیدن مداوم، سگ هم متقابلاً می‌کشد و این عادت در او ماندگار می‌ماند. بهتر است لیش را شل در دست بگیرید تا سگ یاد بگیرد بدون کشش کنار شما راه برود.

آلساپت قلاده‌های گردنی را در دو گروه چرمی و تاکتیکال تولید می‌کند و هر قلاده را پیش از ارسال کنترل می‌کند. برای دیدن مدل‌ها به فروشگاه قلاده گردنی سگ سر بزنید.

۲. قلاده سری (Head Collar)

قلاده‌ی سری ساختاری شبیه افسار اسب دارد. یک حلقه دور پوزه‌ی سگ قرار می‌گیرد و بندی دیگر پشت گردن و پایین‌تر از گوش‌ها قرار دارد. این قلاده سر سگ را هدایت می‌کند. بنابراین با کمترین نیرو می‌توان توجه سگ را برگرداند و جلوی کشیدن زیاد را گرفت. برخی سگ‌ها هم با آن آرام‌تر راه می‌روند.

در مقابل، حرکت‌های ناگهانی با این قلاده ممکن است به سر و گردن سگ فشار بیاورد. بسیاری از سگ‌ها هم در ابتدا به بستن چیزی دور پوزه‌شان تمایلی ندارند و برای عادت کردن زمان لازم دارند. همچنین قلاده‌ی سری برای نژادهای پوزه‌کوتاه مانند بولداگ و پاگ مناسب نیست.

۳. قلاده کتفی یا کمری (Harness)

قلاده‌ی کتفی از پرطرفدارترین انواع قلاده سگ است. این قلاده به‌جای گردن، دور سینه و شانه‌ها قرار می‌گیرد و فشار را روی بخش بزرگ‌تری از بدن پخش می‌کند. به همین دلیل برای سگ راحت‌تر است. این قلاده برای همه‌ی نژادها، به‌ویژه نژادهای کوچک و پوزه‌کوتاه، انتخاب خوبی است.

قلاده‌های کتفی دو نوع اصلی دارند و تفاوتشان در محل اتصال لیش است. نوع رایج، حلقه‌ی اتصال را پشت شانه‌ها دارد. در نوع دوم، حلقه روی سینه قرار دارد. با این مدل، وقتی سگ می‌کشد، بدنش به سمت صاحبش می‌چرخد و کنترل او ساده‌تر است. بسیاری از مدل‌های امروزی هر دو حلقه را دارند.

تنها نکته این است که سگ با قلاده‌ی کتفی، به‌ویژه مدل حلقه‌پشت، راحت‌تر می‌کشد. پس برای سگی که هنوز راه رفتن بدون کشش را یاد نگرفته، مدل حلقه‌جلو یا تمرین با قلاده‌ی گردنی انتخاب بهتری است.

۴. قلاده پانچی یا اصلاحی (Prong Collar)

قلاده‌ی پانچی حلقه‌های فلزی با زائده‌هایی رو به گردن دارد و برای کنترل بیشتر و اصلاح رفتار کاربرد دارد. درباره‌ی این قلاده اختلاف‌نظر جدی وجود دارد. گروهی آن را ابزاری مؤثر برای آموزش می‌دانند و گروهی دیگر آن را آسیب‌زا می‌دانند.

توصیه‌ی اکید این است که بدون راهنمایی مربی از این قلاده استفاده نکنید. اندازه‌ی آن باید بسیار دقیق باشد و به‌درستی روی گردن قرار بگیرد. در غیر این صورت، کشش نابه‌جا فقط سگ را آزار می‌دهد، بی‌آنکه بداند چرا. امروز روش‌های آموزشی مبتنی بر تشویق جای روش‌های تنبیهی را گرفته‌اند. در نتیجه نیاز به این قلاده روزبه‌روز کمتر است.

۵. قلاده مارتینگل (Martingale Collar)

قلاده‌ی مارتینگل ترکیبی از قلاده‌ی گردنی و بخشی تنگ‌شونده است. وقتی سگ می‌کشد، این بخش تا اندازه‌ای مشخص تنگ می‌شود. با رها شدن کشش، دوباره شل می‌شود. این ویژگی، مارتینگل را برای نژادهایی مانند گری‌هاند و ویپت مناسب می‌کند. گردن این سگ‌ها از سرشان پهن‌تر است و مارتینگل مانع بیرون آمدن قلاده از سر می‌شود.

به شرط تنظیم درست، این قلاده برای بیشتر نژادها مناسب است. فقط برای سگ‌هایی که مدام و به‌شدت می‌کشند، استفاده‌ی طولانی ممکن است به گردن فشار بیاورد.

۶. قلاده لغزشی یا خفه‌کن (Slip Collar)

قلاده‌ی لغزشی یک حلقه‌ی ساده از زنجیر، طناب یا نوار است. با کشیدن لیش، این حلقه دور گردن سگ تنگ می‌شود و محدودیتی هم ندارد. این قلاده ابزاری قوی برای کنترل سگ‌های آموزش‌ندیده است. اما درست مانند قلاده‌ی پانچی، فقط افراد باتجربه باید از آن استفاده کنند تا به گردن و نای سگ آسیبی نرسد. این قلاده را هرگز برای بستن دائمی یا نگه‌داشتن پلاک به کار نبرید.

جمع‌بندی: از میان انواع قلاده سگ کدام را انتخاب کنیم؟

پیش از خرید از خود بپرسید قلاده قرار است چه کاری انجام دهد. هدف اصلی این است که سگ کنار شما با آرامش قدم بزند و پیاده‌روی برای هر دو لذت‌بخش باشد. به‌طور خلاصه:

• استفاده‌ی روزمره و نگه‌داشتن پلاک: قلاده‌ی گردنی چرمی یا تاکتیکال در اندازه‌ی درست.
• سگ‌هایی که هنگام پیاده‌روی می‌کشند: قلاده‌ی کتفی با حلقه‌ی جلو یا قلاده‌ی سری، همراه با آموزش.
• نژادهای سرکوچک و گردن‌پهن: قلاده‌ی مارتینگل.
• قلاده‌های پانچی و لغزشی: فقط زیر نظر مربی.

افراد غیرحرفه‌ای بهتر است از قلاده‌های اصلاحی استفاده نکنند. این قلاده‌ها علاوه بر خطر آسیب جسمی، ممکن است مشکلات رفتاری سگ را هم بیشتر کنند. برای آشنایی بیشتر، مقاله‌ی Dog collar در ویکی‌پدیا را ببینید.